Halo 3to samodzielne rozszerzenie trzeciej części tego bestsellerowego cyklu. Skierowane zarówno do fanów, którzy mieli już do czynienia z podstawową wersją Halo 3, jak również do nowych odbiorców. można uznać za swego rodzaju odłam od całej serii, traktujący o nowej, „bocznej” historii.

Akcja osadzona jest w trakcie trwania drugiej części sagi. Głównym bohaterem jest Rookie, żołnierz oddziału Orbital Drop Shock Trooper, który ląduje w mieście New Mombasa okupowanym przez rasę Convenant. Stanowi to znaczną zmianę w stosunku do poprzednich gier z serii, gdzie na pierwszym planie był słynny Spartan Master Chief. Rookie oddzielony od zespołu w trakcie feralnego lądowania musi samotnie rozpocząć poszukiwania kolegów z drużyny.

Możemy wyruszyć na samotną misję w kampanii dla pojedynczego gracza, bądź też dołączyć do innych fanów w rozgrywkach sieciowych. Maksymalnie czterech graczy (dwóch na jednym ekranie) przechodzić może wspólnie kampanię oraz grać w nowym trybie – Firefight, w którym zmierzyć mogą się z niezliczonymi armiami wroga (typowy tryb survival, niczym Horda w Gears of War 2). Do gry dołączona jest też osobna płyta z pełną wersją trybu multiplayer z Halo 3.

Postać głównego bohatera dysponuje znacznie mniejszą siłą w stosunku do możliwości Master Chiefa, co zasadniczo wpływa na rozgrywkę. Halo 3: ODST charakteryzuje się zatem znacznie większym podejściem taktycznym do starć z przeciwnikami. Grafika (generowana przy wykorzystaniu tego samego silnika, co podstawowa odsłona) dobrze oddaje mroczną atmosferę scenariusza. Na szczególną uwagę zasługują efekty świetlne w nocy.

ODST, podobnie jak podstawowa wersja Halo 3, oferuje możliwość zachowywania filmów z rozgrywki i robienia screenshotów. Są również typowe rankingi najlepszych graczy, bawiących się w ramach Xbox Live