|
spis treści lub fragment
|
SPIS TREŚCI
Wstęp (Eugenia Kucharska, Ewa Komorowska)
Dane biograficzne i zarys kariery naukowej Wiktora Grigorowicza
(Eugenia Kucharska)
Wiktor Grigorowicz - badacz literatury polskiej i słowiańskiej
(Eugenia Kucharska)
Wiktor Grigorowicz - badacz językoznawstwa słowiańskiego (Ewa
Komorowska)
Rękopis Wiktora Grigorowicza Literatura polska (oprać. Eugenia
Kucharska)
Listy do Wiktora Grigorowicza i inne rękopisy (oprać. Eugenia
Kucharska)
Zakończenie (Eugenia Kucharska, Ewa Komorowska).
Bibliografia
Indeks nazwisk .
Summary .
|
|
ciekawostki
|
Wiktor Grigorowicz urodził się w 1815 roku. Nie ma jednak zgodności co do miejsca jego urodzenia. I. Sriezniewski - przyjaciel Wiktora Grigorowicza -i w ślad za nim Słownik biobibliograficzny wymieniają miasteczko Balię w guberni podolskiej. Natomiast uczeń W. Grigorowicza - A. Koczubinski - podaje wieś Antonówkę w guberni chersońskiej,humańskim ujeździe, na granicy z gubernią podolską. Zdaniem K.oczubinskiego, ojciec uczonego był drobnym urzędnikiem narodowości ukraińskiej, nie mającym szlachectwa. Według Sriezniew-skiego zaś był on małorosyjskim szlachcicem. Nie ma natomiast rozbieżności między biografami odnośnie do pochodzenia matki W. Grigorowicza - była Polką, jej rodowe nazwisko to Szelechowska. Wpływ matki na uczonego był ogromny i uważa się, iż polskie pochodzenie mogło zaważyć na slawistycznym charakterze zainteresowań Grigorowicza. Tym bardziej, że w domu Grigorowicza mówiono po polsku. Toteż językiem polskim władał doskonale. I właśnie znajomość języka polskiego oraz jego interferencja na język rosyjski, którym nie mówił już tak biegle, przysparzały mu wiele kłopotów zarówno ze strony władz, jak i naukowców rosyjskich. Na przykład A. Kirpicznikow recenzując jego pracę magisterską jako jeden z argumentów deprecjonujących wartość naukową rozprawy podaje: „mówi on źle, a nawet nie całkiem czysto po rosyjsku." W wieku szesnastu lat rozpoczyna naukę w Uniwersytecie Charkowskim na wydziale filolo-giczno-filozoficznym. W roku 1833, po ukończeniu uniwersytetu, kontynuuje naukę w uniwersytecie w Doparcie (obecnie Tartu), studiując dzieląstarogrcc-kich filozofów i historyków, a także filozofię Hegla i innych przedstawicicli niemieckiej filozofii klasycznej. W Doparcie otrzymał stopień kandydata i zbliżył się z uczonymi przygotowującymi się do tytułu profesora. Jeden z nich - I.I. Gorlow - po otrzymaniu profesury w Uniwersytecie K-azańskim zarekomendował Grigorowicza na stanowisko wykładowcy języka greckiego. W tym czasie młody uczony był już zafascynowany światem słowiańskim i rozpoczął w tym kierunku swoje badania.
W roku 1835 na podstawie decyzji o nowym regulaminie uniwersyteckim zostały powołane do życia na kierunkach humanistycznych wydziałów filozoficznych uniwersytetów w Petersburgu, Moskwie, Kazaniu i Charkowie katedry historii i literatury języków słowiańskich. Należy tutaj odnotować kontrowersyjny stosunek do nowego przedmiotu nauczania cara Mikołaja I, który, pomny wydarzeń 1830 roku, podejrzliwie patrzył na poczynania zmierzające do zbliżenia między narodami słowiańskimi. Mimo to katedry powstały. Organizatorem slawistyki rosyjskiej został Kaczenowski. Natomiast miano „pierwszych slawistów", obejmujących katedry w wymienionych uniwersytetach, otrzymali: Osip Bodian-ski. Piotr Prejs, Izmaił Srezniewski i właśnie Wiktor Grigorowicz. W ten oto sposób W. Grigorowicz mógł już w pełni rozwijać swoje zainteresowania slawi-styczne.
W czerwcu 1839 roku Grigorowicz zdał egzamin kandydacki, a w marcu 1840 roku przedstawił swoją pracę kandydacką pt. Badanie języka staro-cer-kiewno-słowiańskiego na podstawie najstarszych zabytków i świadectw historycznych i porównanie go z nowszymi językami. Praca ta, niestety, nie zachowała się i znana jest jedynie na podstawie oceny recenzentów. Pozytywnie ocenił ją Fojgt, negatywnie zaś Iwanów. Mimo to Katedra Nauk Filozoficznych Uniwersytetu Kazańskiego większością głosów nadała Grigorowiczowi stopień kandydata. W roku 1841 Grigorowicz złożył wszystkie egzaminy magisterskie i za pracę Próba przedstawienia literatury Słowian w jej najważniejszych epokach otrzymał tytuł magistra, l listopada 1841 roku zostały zatwierdzone przygotow^ane przez niego, a po raz pierwszy wprowadzone w Uniwersytecie Kazańskim, programy nauczania filologii słowiańskiej. Wiktor Grigorowicz, podobnie jak jego starsi koledzy-slawiści, odbywa podróż do krajów słowiańskich - rozpoczyna ją w sierpniu 1844 roku. W 1847 roku uczony zostaje członkiem rzeczywistym „Kazańskiego towarzystwa miłośników narodowego słowianoznaw^stwa". W roku 1848, na skutek pozbawienia stanowiska prof. Osipa Bodianskiego, Grigorowicz został przeniesiony do pracy w Uniwersytecie Moskiewskim. Po roku Bodianski powrócił do łask, a Grigorowicz - do Kazania. Jako swoistą rekompensatę za „żonglowanie" jego osobą otrzymał tytuł profesora. Natomiast za zasługi w nauce w 1863 roku Grigorowiczowi przyznano tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Kazańskiego w zakresie filologii słowiańskiej.
W roku 1864 w Odessie otwarto Uniwersytet Noworosyjski, gdzie Grigorowicz objął stanowisko kierownika katedry słowianoznawstwa. W nowym miejscu slawista zamierzał studiować język, literaturę i historię Bułgarii. Niestety, zmarł.
|
