Ujawnianie dokumentów dotyczących działalności służb bezpieczeństwa wobec Kościoła katolickiego oraz innych związków wyznaniowych wpisuje się w nurt badań nad istotą komunizmu. Zawarte w niniejszej publikacji artykuły i opracowania historyków z Ústavu pamäti národa z Bratysławy, Uniwersytetu Preszowskiego, Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie oraz Oddziału Krakowskiego IPN ukazują różnorodność działań antykościelnych i prześladowań duchowieństwa na Słowacji, Ukrainie, Litwie, w Polsce i Czechach.