UWAGI WSTĘPNE
Słowo „sztuka55 może oznaczać pewne czynności, może również oznaczać wytwory pewnych czynności. Ze względu na wytwory odwieczna już dzisiaj tradycja odróżnia pięć zasadniczych rodza­jów sztuk pięknych: malarstwo, rzeźbę, architekturę, muzykę i poezję (literaturę piękną)x. Te pięć sztuk pięknych dzieli się zazwyczaj na dwie grupy. Do pierwszej należą: malarstwo, rzeźba,, architektura, obejmowane wspólną nazwą plastyki, do drugiej — muzyka i poezja. Podstawa tego podziału leży w zupełnie innym charakterze dzieł plastyki z jednej strony, a utworów muzycznych i literackich z drugiej.
Obraz malarski, rzeźba, obiekt architektoniczny — to przed­mioty statyczne, zajmujące określone miejsce w przestrzeni, po­siadające swoje trzy wymiary, spostrzegane za pośrednictwem wzroku. Natomiast utworu muzycznego ani utworu literackiego zobaczyć nie można. Można go tylko usłyszeć.
To, co spostrzegamy wzrokiem — nuty, litery umieszczone na papierze — to tylko sposób utrwalenia tych dzieł. Zeszyt nutowy,, książka, rękopis nie jest utworem muzycznym lub literackim. Utwory te nie mają rozciągłości przestrzennej, nie są statyczne, mają natomiast pewną rozpiętość czasową, są przebiegiem, proce­sem. Gdy dzieła sztuk plastycznych dane są nam bezpośrednio i od razu w całości, utwory muzyczne i literackie trzeba wykonać, abyśmy je mogli „mieć przed sobą55, przy czym „mamy je przed sobą55 tylko dopóty, dopóki trwa wykonywanie, i mamy nie w ca­łości od razu, lecz niejako po kawałku w miarę przebiegu wy­konywania. Mówiąc o konieczności wykonania utworu muzycznego lub li-
1 W w. XX do tych pięciu sztuk pięknych dochodzi jeszcze nowa sztu­ka - film.

Tytuł: