Ekranizacja powieści Marii Dąbrowskiej, która zgodnie z jej zamysłem stała się "powieścią - rzeką", przenoszącą szeroko zakrojoną panoramę życia społeczeństwa polskiego na progu odzyskania niepodległości.
Ekranizacja "Nocy i dni" nie ma sobie równych w dziejach polskiej kinematografii. Praca nad nią zajęła reżyserowi - Jerzemu Antczakowi pięć lat i została nagrodzona na wielu festiwalach filmowych. W 1976 roku obraz został nominowany do Oskara w kategorii najlepszy film zagraniczny.

Saga rodzinna - dzieje dwóch pokoleń rodziny Niechciców, ukazane na tle przemian społeczeństwa polskiego w okresie lat 1865 - 1914.
Podczas ucieczki z zajętego przez Niemców i płonącego Kalińca (I Wojna Światowa) Barbara wspomina swe życie. Nie spełniona miłość do Józefa Toliboskiego, małżeństwo z Bogumiłem, człowiekiem pełnym energii, gospodarnym, ale nieobytym towarzysko; trudy budowania wspólnego życia w Serbinowie, dużym majątku, którym mąż administrował; śmierć pierwszego dziecka, narodziny następnych; kłopoty z wychowaniem syna Tomaszka; opuszczenie męża; romanse Bogumiła; sprzedaż Serbinowa; chorobę i śmierć Bogumiła...

Trzecia część serii Kanon Filmów Polskich to wybrane najlepsze ekranizacje wybitnych powieści polskich. To dzieła ponadczasowe, w pełni oddające charakter i klimat tekstów literackich, przeniesionych w mistrzowski sposób na język filmowy.
Czasami ekranizacje filmowe nie do końca spełniają oczekiwania widzów. Porównujemy je z pierwowzorem literackim i czegoś nam w nich brakuje, inaczej wyobrażaliśmy sobie głównych bohaterów albo uważamy, że ingerencja reżyserska poszła w złą stronę... Ale jest w polskiej kinematografii kilka wybitnych "perełek", które mimo upływu lat wciąż zachwycają nowe pokolenia widzów.
Dziś nie wyobrażamy sobie innej wersji "Wesela" niż tego w reżyserii Andrzeja Wajdy z rewelacyjnym Danielem Olbrychskim, ani innych "Chłopów" niż tych z niezapomnianą Emilią Krakowska w roli Jagny. Według filmoznawców po "Faraonie" nie powstał lepszy polski film historyczno-kostiumowy, a "W pustyni i w puszczy" zawsze będzie bliższe sercom widzów w wersji z 1973r. niż bardziej współczesna ekranizacja. I po dziś dzień scena z nenufarami w "Nocach I dniach" uznawana jest za jedną z najbardziej romantycznych w historii polskiej kinematografii...