MAREK SKWARA
POLSKIE DRUKOWANE ORACJE POGRZEBOWE XVII WIEKU
STRON: 732
FORMAT: 162x215
KSIĄŻKA NOWA STAN IDEALNY
Książka składa się z dwóch dopełniających się części. Pierwszą z nich jest historia oracji pogrzebowych (zarówno kazań – tekstów tworzonych przez duchownych, jak i mów pogrzebowych, których autorami były osoby świeckie) od antyku do końca XVII wieku. Jest to pierwsza w polskim literaturoznawstwie próba wyjaśnienia specyfiki oracji pogrzebowych i wpisania ich w tradycje szeroko rozumianej retoryki, a szczególnie dwóch jej odmian: oratorstwa okolicznościowego i homiletyki. Druga część książki to systematycznie uporządkowana bibliografia polskich drukowanych oracji pogrzebowych powstałych w XVII wieku. Zebrane druki – często unikatowe – zostały uporządkowane według kryterium wynikającego z przebiegu uroczystości pogrzebowych – na początku znalazły się wzory oracji pogrzebowych, dalej oracje na wyprowadzenie i przeniesienie ciała, potem oracje właściwe, oracje rocznicowe, oracje tłumaczone na język polski, a na końcu oracje ganiące. Książka wyrasta z dwóch obszarów badawczych autora – retoryki i tanatologii – i jest adresowana zarówno do specjalistów z tych dwóch dziedzin, jak i do wszystkich, którzy interesują się szeroko rozumianą polską humanistyką.
A nazwał go tak […] Job sprawiedliwy mówiąc: Militia est vita hominis super terram [Job 7, 1]”397. Ksiądz Franciszek Rychłowski rozpoczyna kazanie od przytoczenia „dwu wierszyków filozoficznienaturężywotaludzkiego”definiujących: Vita humana Somnus, bulla, vitrum, glacies, flos,fabula,faenum. Umbra, cinis, punctum, vox, sonus, cura, nihil. Sen, popiół, śkło, śliski lód, trawa, kwiat i bańka. Cień, głosek, punkcik i dźwięk, wiatr prędki a bajka. Jest wszytek żywot ludzki, owszem rzekę śmiele, Niczym jest tu żywot nasz w tym mizernym ciele.398 Argumenty z „definicji”pełniływkazaniachfunkcjęwanitatywną(znikomośćczłowieka i jego ziemskich poczynań) i pocieszającą (nikt nie uniknie śmierci).