Krzysztof Fokt – Późnośredniowieczne osadnictwo wiejskie na Dolnym Śląsku w świetle badań archeologicznych
Wydawnictwo : Akademicka
Seria : nd
Rok wydania : 2012
Wydanie : bd
Nakład : bd
ISBN :[zasłonięte]978-8338-206-7
Stron : 520
Format : 170x240mm
Oprawa : miękka
Opis:
Recenzowana praca stanowi archeologiczną monografię osadnictwa wiejskiego na Dolnym Śląsku. problematyka, z jaką zmierzył się autor opracowania, dotychczas była marginalnie traktowana w polskim piśmiennictwie archeologicznym. Praca Krzysztofa Fokta może [...] wypełnić dotkliwą lukę w polskojęzycznym piśmiennictwie archeologicznym oraz - czego nie waham się twierdzić po lekturze nadesłanego mi tekstu - także historycznym
(z recenzji wydawniczej prof. Krzysztofa Jaworskiego)
Od połowy XX w. w chórze dyskutantów i badaczy zajmujących się wsią późnośredniowieczną: historyków, geografów i etnografów coraz silniej przebija się [...] głos archeologów. W wielu krajach europejskich, w tym sąsiadujących ze Śląskiem, studia nad średniowiecznym i wczesnonowożytnym osadnictwem wiejskim rozwinęły się wręcz w osobną gałąź archeologii historycznej, ze specyficznymi celami i metodami badań. Dzięki rozwojowi archeologicznych badań dawnej wsi w ostatnich kilkudziesięciu latach okazało się, że poprawnie pozyskane i zinterpretowane źródła materialne pozwalają dostrzec zjawiska przez pryzmat innych kategorii źródeł widoczne słabo bądź zgoła niewidoczne wcale.
(ze Wstępu)
Spis treści :
PrzedmowaI. WprowadzenieI.1. Wstęp. O konieczności studiów archeologicznych nad wsią późnośredniowieczną na ŚląskuI.2. Zakres merytoryczny opracowaniaI.3. Zakres terytorialny i chronologicznyI.4. Zakres kwerendyI.5. Cele i układ książkiII. Osadnictwo wiejskie XIII-XVI w. jako problem badawczy archeologii
II.1. Główne tendencje w archeologii późnośredniowiecznych osad wiejskich. Zarys dziejów badań, ich uwarunkowania i metodyII.2.Wkład badań archeologicznych do studiów nad wsią średniowiecznąIII. Dotychczasowy dorobek badań archeologicznych późnośredniowiecznego osadnictwa wiejskiego na Dolnym ŚląskuIII.1. Dzieje i uwarunkowania dotychczasowych badańIII.2. Problem wsi zanikłych w XIII-XVI w. Dorobek i perspektywy badań archeologicznych
III.3. Podstawy datowania reliktów późnośredniowiecznego osadnictwa wiejskiego
III.4. Stan badań wykopaliskowych i wartość poznawcza ich wyników: próba podsumowaniaIV. Zróżnicowanie funkcjonalne obiektów archeologicznych jako podstawa interpretacji wyników badańIV.1. Uwagi wstępneIV.2. Podstawy i metody interpretacji funkcjonalnej obiektów archeologicznych odkrytych na stanowiskach XIII-wiecznych o inwentarzu typowym dla wczesnego średniowieczaIV.3. Podstawy i metody interpretacji funkcjonalnej obiektów archeologicznych odkrytych na stanowiskach związanych z osadnictwem wiejskim o inwentarzu typowym dla późnego średniowiecza
V. Wiejskie budynki mieszkalne i gospodarcze w świetle badań archeologicznychV.1. Techniki wznoszenia budynkówV.2. Budynki mieszkalneV.3. Budynki gospodarczeV.4. Wnętrza budynków: wykończenie i wyposażenie
VI. Infrastruktura techniczna związana z osadnictwem wiejskimVI.1. Infrastruktura drożnaVI.2. Infrastruktura służąca zaopatrzeniu w wodęVI.3. Obiekty i urządzenia służące do przemiału zboża
VII. Wiejska gospodarka żywnościowa w świetle archeologiiVII.1. Archeologiczne ślady pozyskiwania żywnościVII.2. Gospodarka rolno-hodowlana a środowisko przyrodniczeVII.3. Przechowywanie żywności: obiekty zasoboweVII.4. Obróbka termiczna żywnościVII.5. Depozycja odpadów
VIII. Archeologiczne ślady wiejskiego rękodzieła i rzemiosłaVIII.1. Archeologiczne świadectwa termicznego przetwórstwa drewnaVIII.2. Archeologiczne pozostałości wytopu i obróbki metaliVIII.3. Ślady wiejskiego garncarstwa
IX. Organizacja wiejskiej przestrzeni osadniczej w świetle archeologiiIX.1. Przełom w organizacji przestrzennej osadnictwa wiejskiego i problem jego uchwytności metodami archeologii
IX.2. Ślady późnośredniowiecznego rozmierzenia gruntów i kwestia jego trwałościIX.3. Osiedla wiejskie i ich przemianyIX.4. Gospodarstwa kmiece i folwarczne
X. Podsumowanie
XI. Katalog stanowiskXI.1. WstępXI.2. Katalog
BibliografiaIndeks osobowyIndeks geograficznySummary