Europa Universalis to strategiczna gra wojenna tocząca się w czasie rzeczywistym, której akcja rozgrywa się na przestrzeni trzystu bardzo burzliwych lat historii Europy - od okresu Wielkich Odkryć Geograficznych (1492) po czas Wojen Napoleońskich (1792). W sumie w grze odtworzono aż 75 różnych europejskich państw i księstw tamtego okresu, które kontrolowane są przez gracza lub sztuczną inteligencję komputera. Gracz może wybrać jedno z ówczesnych mocarstw, jak np.: Hiszpanię, Anglię, Prusy, Francję, Portugalię czy nawet Polskę, a od jego decyzji będą zależały losy tego państwa i jego sąsiadów.

Gracz ma wpływ na rozwój armii, ekonomii czy dyplomacji. Można budować i dowodzić flotą wojenną, szkolić siły lądowe, odkrywać nieznane lądy przy pomocy konkwistadorów oraz pozyskiwać nowe źródła surowców. Zaawansowane opcje dyplomatyczne umożliwiają nie tylko walkę z sąsiednimi państwami, lecz również zawieranie sojuszy i umów handlowych. Mądre zarządzanie państwem i umiejętne prowadzenie wojen sprawia, że prowadzone przez nas państwo może stać się najsilniejszym mocarstwem europejskim. Gra zawiera ponad 2000 faktycznych, historycznych osobistości i wydarzeń, co w rezultacie zapewnia całkowicie wciągający i wiarygodny świat. Kombinacja czasu rzeczywistego z możliwością gry w trybie sieciowym i historyczną dokładnością czyni Europę Universalis cenną pozycją w swoim gatunku.