My, zagubieni w świecie. Przyczynek do filozofii środowiska życia jako postawy enwironmentologii
WIESŁAW SZTUMSKI
272 s., 170x240 mm, 500 g
oprawa broszurowa foliowana
bibliogr., indeks nazwisk, aneks
summ., rez.
Katowice, 2004
ISBN/ISSN 83-[zasłonięte]-1323-7
Index [SAP 956]
Przedmiotem monografii jest życie człowieka w środowisku globalnym, coraz szybciej zmieniającym się, nacechowanym ryzykiem i niepewnością, nadmiernie zagęszczonym, przeludnionym oraz degradowanym, podporządkowanym pogoni za pieniądzem i zyskiem. W takim środowisku życie jednostek, jak również całej ludzkości jest zagrożone, szczególnie bezradni i zagubieni czują się ludzie, którzy wyczerpali już wszystkie możliwości przetrwania. W monografii przedstawiono wielowymiarowe uwarunkowania oraz oznaki kryzysu współczesnej cywilizacji
Wyjście z tej sytuacji może stanowić radykalna zmiana stylu myślenia i postępowania, oparta na nowym paradygmacie kultury, powstałym na gruncie ekofilozofii. Autor przedstawia możliwości oraz osiągnięcia tej gałęzi filozofii, podkreśla znaczenie humanizmu opartego na zasadzie "człowiek człowiekowi człowiekiem". Na szczególną uwagę zasługuje poddanie filozoficznej refleksji środowiska życia pojmowanego jako środowisko zewnętrzne (przyrodnicze i społeczne) oraz wewnętrzne (skupione wokół ludzkiej osobowości i duchowości), a także idea stworzenia nowej subdziedziny wiedzy (obejmującej nauki przyrodnicze i humanistyczne) o środowisku życia ludzi - enwironmentologii. Znaczący walor książki stanowi ponadto rozwinięcie ekologii czasu oraz uzasadnienie potrzeby dowartościowania filozofii praktycznej.
Spis rzeczy
Słowo wstępne....................7
1.Środowisko niepewności i ryzyka............19
1.1.Środowisko życia w sieci uwarunkowań deterministycznych ...19
1.2.Mit pewności i tradycyjne stereotypy zachowań.......25
1.2.1. Historyczne doświadczenia ludzkości.........26
1.2.2.Tempo życia — ucieczka przed czasem........30
1.3.Bezpieczeństwo oraz ryzyko..............37
1.4.Nadzieja w ryzyku i ryzyko nadziei...........56
2.Uświatowienie i środowisko życia............62
2.1.Życie w warunkach kondensacji czasoprzestrzeni społecznej ...62
2.2.W strumieniach i okowach uświatowienia.........66
2.3.Uświatowienie, homogenizacja oraz „ekologizacja"kultury ....80
2.4.Uświatowienie ku zniewoleniu.............110
2.5.Degradacja środowiska życia.............113
2.5.1.Wzrost postaw wrogości.............116
2.5.2.Mnożenie się konfliktów społecznych........118
2.5.3.Przewaga postaw egoistycznych i indywidualistycznych ..119
2.5.4.Upodobnianie się ludzi do robotów.........120
2.5.5.Kryzys systemów edukacyjnych, moralnych oraz prawnych121
2.5.6. Prymitywizacja języka - narzędzia myślenia, konceptuali-zacji i odczuwania..............126
2.5.7.Pogłębianie się dyskomfortu psychicznego.......127
2.5.8.Rozwój formalnej komunikacji interpersonalnej i zanikanie osobowej.................128
2.5.9.Umasowienie i dewaluacja godności człowieka.....131
2.5.10.Globalny „Pochód Głupoty"...........135
2.6.Od odpowiedzialności do bezkarności..........137
Możliwe drogi wyjścia................147
3.1.Irracjonalność..................149
3.2.Radykalizm...................158
3.3.Chwilowość...................165
3.4.Ekologizm...................173
3.5. Postmoderna...................191
4.Wiedza jako drogowskaz?...............202
5.Filozofia życia w systemie edukacji............223
Posłowie......................240
Aneks
Rozwój ekofilozofii w Polsce..............244
Bibliografia.....................258
Indeks nazwisk....................266
Summary......................269
