BAUHAUS!!! Abstrakcyjny !!! Hertel Jacob Rehau-serwis do kawy i herbaty /na 13 osób!!!!/ piękna porcelana z lat 30tych – art deco-

Cudowne lata 30te- rewolucja także w sztuce- fascynacja sztuka japońską i kolorem pomarańczowym. Znajdziemy go u impresjonistów – kubistów, i abstrakcjonistów- Kandinsky kieruje szkołą wzornictwa – słynnym Bauhausem – a abstrakcyjne kwiaty trafiają   na porcelanę – tworząc jedne z najpiękniejszych oryginalnych dekoracji. W roku 1933 – po dojściu Hitlera i jego chorej estetyki do władzy- te piękne kwiaty  znikną z porcelany… jako sztuka zdegenerowana…

Namawiam- piękny zestaw świetnej porcelany z lat 30tych – oryginalnej i pięknej w niezłym stanie. Będzie ozdobą kredensu i sprawi radość przy każdej kawie i herbacie. W latach 30tych posiadanie takiego serwisu świadczyło o najnowocześniejszym odważnym guście Prababci… Nic dzisiaj nie pasuje bardziej do naszych modernistycznych minimalistycznych wnętrz jak art deco z lat 30tych… Gdyby te kwiaty namalowano na płótnie i podpisano Kandinsky-  warte byłyby dziesiątki tysięcy dolarów… ale jestem pewien, ze przyjdzie czas, że również ta stara prekursorska  piękna porcelana będzie warta o wiele więcej…

Proszę zwrócić uwagę- jak świetnie dekoracje abstrakcyjne kwiaty- pasują do haftowanych tradycyjnym kaszubskim wzorem kwiatów na serwecie…

Ten zestaw porcelany to prawdziwy rarytas.  Sygnowana jest tylko część filiżanek i podstawków- sygnaturą z 1930 roku -

W skład wchodzą:

1. Dzbanek  do herbaty 1,6l wysokość 28 cm średnica 13 cm od dzióbka do ucha 22 cm- piękne abstrakcyjne kwiaty
2. Dzbanek do kawy 1,4l wysokość 24 cm średnica 12 cm od dzióbka do ucha 24 cm- minimalne uszczerbienia na kołnierzu pod pokrywką- fazowany brzusiec- geometryczny uchwyt… super!!!

3. Mlecznik wysokość 12,3  cm średnica 8,5 cm od dzióbka do ucha 13 cm –

4.12 filiżanek Hertel Jacob wysokość 5,5 cm średnica 8,8 cm od ucha do brzegu pucharu 11,4 cm – złocenia rantów trochę wytarte- … ale dekoracje są w idealnym stanie i wyglądają cudownie plus 13ta z dekoracją taką jak na dzbanku i cukiernicy- lekko przetarta na rancie i trochę mniejsza

5.7 podstawków Hertel Jacob średnica 15,2 cm –- bardzo ładne – plus 6 przedwojennych innych

6. Cukiernica  – piękne złocenia w idealnym stanie- – super- duża może służyć z powodzeniem jako  bomboniera- wysokość 13,5 cm średnica 12,5 cm od ucha do ucha 16 cm

7.Paterka Beyer średnica 28,5 cm od ucha do ucha 29,3 cm

8.Talerzyk Thomas –Rosenthal średnica 19,9 cm

Razem 33 elementy bardzo oryginalnej starej porcelany Bauhaus!!!

Porzellanfabrik Hertel, Jacob & Co. G.m.b.H. (1913 until 1979)

As the moderization and expansion had already started around 1910, it had already lead to smaller results; one of them was that the company by 1913 already employed 250 workers. After the second step howerver and during the following partial automation process, the number of employees dropped to 200 around the year 1930 even if the number of items made for export had constantly increased. The factory remained relatively unharmed during WWII and in the year 1949 it already employed 175 workers that mainly produced tea and coffee sets as well as complete dinner sets, even if the decorations themselves did not reach their pre-war standard.

Even if the following years at first seemed successful, the company relied too much on its conservative designs and fell behind other companies that early enough invested in new molds and decorations. In 1968 the factory was taken over by the 'Melitta' company, a business that was based around the invention of paper filters for brewing coffee and which also produced porcelain filter cones. What at first seemed a good idea soon lead to complications in the Melitta group; the new era of coffee machines and the resulting change in demand saw factory decline rapidly; it was therefore decided that the core company of Melitta should concentrate on filter production.

As Melitta itself still needed filter cones and branded coffee/tea sets these were at first still made in the former porcelain factory, but more and more orders went to other companies that not only were able to produce the items cheaper but also employed their own modern designers. Shortly before 1980 the former factory of 'Hertel, Jacob & Co.' was finally closed.

Bauhaus– uczelnia artystyczna powstała w Weimarze z połączenia Akademii Sztuk Pięknych i Szkoły Rzemiosł Artystycznych w 1919 r., później działająca w Dessau (dziś Dessau-Roßlau) i Berlinie. Działała do 1934 r. Została utworzona przez Waltera Gropiusa^[1]. Określenie Bauhaus używane jest również potocznie lub nieściśle jako nazwa stworzonego przez nią kierunku architektonicznego, jednego z odłamów niemieckiego modernizmu.

Historia

Do prekursorów Bauhausu należeli: berliński architekt Peter Behrens i Henry van de Velde, założyciel Szkoły Rzemiosł Artystycznych. Jednym ze współpracowników Behrensa był Walter Gropius, który dość szybko dał się poznać jako nowoczesny twórca. Zaczął propagować ideę standaryzacji ze względu na możliwości technologiczne przemysłu budowlanego. Dążył do połączenia techniki ze sztuką. Rodziła się koncepcja wzornictwa przemysłowego i nowego podejścia do projektowania form produkowanych taśmowo. W płaszczyźnie filozoficznej istotną rolę odgrywały zapatrywania i idee polityczne twórców Bauhausu, głównie socjalistyczne.

Weimar

Walter Gropius zasłynął m.in. wzorcową fabryką na wystawie Deutscher Werkbund w Kolonii w 1914 r. Po wojnie reaktywował (16 marca 1919 r.) i zjednoczył w Weimarze szkołę budownictwa – Bauhaus. Twierdził, że wszyscy rzemieślnicy są artystami, jak też wszyscy artyści powinni być dobrymi rzemieślnikami. Nazwa Bauhaus nawiązywała do średniowiecznej Bauhütte, strzechy budowlanej, łączącej sobie wszystkie dziedziny rzemiosła budowlanego, a zatem oznaczała wykształcenie wszystkich artystów za pomocą jednakowego kursu wprowadzającego o formach, materiałach, kolorach. Chodziło o to by odwrócić złe nawyki ucząc rysunku i komponowania przestrzennego. Kurs wstępny trwał pół roku, następnie uczniowie przechodzili na trzyletnie warsztaty: metalu, malarstwa ściennego, drewna, kompozycji przestrzennej, rzeźby. Kończąc ten kurs otrzymywało się wykształcenie w szerokim zakresie. Uczelnia realizowała egalitarne i wspólnotowe idee Gropiusa, zatrudniała tylko dziesięciu wykładowców (zwanych mistrzami, a nie profesorami), a wiele zajęć prowadzili asystenci – studenci starszych lat.

Dessau

W 1925 roku, w związku z niechęcią konserwatywnych władz Weimaru, przeniesiono Bauhaus do Dessau (dziś Dessau-Roßlau), gdzie Walter Gropius wzniósł zespół nowoczesnych budynków uczelni oraz osiedle dla mistrzów. Po przeniesieniu Bauhausu, jeszcze do 1927 roku funkcjonował on pod kierownictwem Gropiusa. O ile w Weimarze nauka koncentrowała się na rzemieślniczej pracy warsztatowej, w Dessau przykładano większą wagę do nauczania teorii. Wzrosła też znacząco ilość studentów, a nowy dyrektor, Hannes Meyer, dopuścił działalność polityczną studentów, co doprowadziło do powszechnego kojarzenia Bauhausu z komunizmem. Jego następca, Mies van der Rohe, dążył do przekształcenia opartej na duchu współpracy i interdyscyplinarnej uczelni w klasyczną autorską szkołę architektury.

Berlin

W 1932 roku finansowanie Bauhausu przez nowe, nazistowskie władze Dessau zostało zawieszone, a uczelnia przeniesiona do Berlina jako prywatna szkoła Miesa van der Rohe. Uczelnia działała do 1933 r., a w 1934 r. została ostatecznie zamknięta przez hitlerowców. W USA od 1937 r. László Moholy-Nagy próbował odrodzić uczelnię pod nazwą New Bauhaus w Chicago. Także w Niemczech w 1946 r. w Berlinie Zachodnim podjęto próbę reaktywacji, ale nie uzyskano już tej samej jakości nauczania co w dawnej uczelni. Pewną kontynuacją była też Wyższa Szkoła Projektowania w Ulm, założona przez Agnes Scholl i Maksa Billa, działająca w latach 1953–1968.

Archiwum Bauhausu posiadające duży zbiór prac jego uczniów i mistrzów znajduje się w zrealizowanym pośmiertnie (1976) budynku Gropiusa w Berlinie.

Idee Bauhausu

Bauhaus dokonał radykalnego przewartościowania poglądów na różne rodzaje sztuki. Oprócz funkcjonalizmu, który stał się trwałym wkładem w dziedzinę wszelkiego projektowania przestrzeni i przedmiotów, architekci i inni artyści Bauhausu wnieśli różne osobiste koncepcje, często odbiegające od powszechnego poziomu akceptacji. Bauhaus był miejscem dyskusji i ścierania się opinii, miejscem fermentu umysłowego, który (szczególnie po dojściu Hitlera do władzy) rozlał się na inne kraje, w tym USA.

Programem Bauhausu było stworzenie nowoczesnej architektury, funkcjonalnej, integralnie związanej z innymi dziedzinami sztuki, dążenie do jedności estetycznych i technicznych dzieła.

Bauhaus wpłynął na kształtowanie się architektury modernistycznej, umocnienie tendencji abstrakcyjnej w sztuce i zreformowanie metod nauczania w szkolnictwie artystycznym.

Podstawowe zasady wprowadzone przez Bauhaus

• Funkcjonalność oparta nie tylko na przesłankach mechanicznych (jak np. wymiary ciała człowieka), ale także psychologicznych. Potrzeby emocjonalne są uznane za równie ważne jak pragmatyczne.
• Znaczenie czynników społecznych (szeroko rozumiane dobro i rozwój osobisty człowieka), które uważane są za ważniejsze niż wymogi czysto estetyczne, ekologiczne i techniczne.
• Odkrycie, że zorganizowana przestrzeń wpływa na sposób działania i myślenia ludzi, stąd waga społecznej roli architekta (architekt jako "projektant życia społecznego", a nie tylko budowli). Architektura reguluje też relacje między krajobrazem, przyrodą, techniką a człowiekiem. W projektowaniu należy uwzględnić biologię, socjologię, psychologię, ergonomię.
• Wartość nowoczesnej architektury zależy tylko od ludzi. Społeczeństwo otrzymuje taką architekturę do jakiej dojrzało. Należy ludzi wychowywać do odpowiedniego odbioru. Idea wychowania przez sztukę.
• Wprowadzanie do formy architektonicznej warunków regionalnych, klimatów, krajobrazów i zwyczajów mieszkańców.
• Używanie powtarzalnych form, czyli standardowych elementów (prefabrykatów). Elementy powinny być tak wytwarzane, by umożliwiały powstanie różnych kombinacji. Starania o modularyzację (Ernst Neufert). Powstaje pojęcie "technologicznego" lub "nietechnologicznego" użycia materiałów.
• Potrzeba zespołowości przy pracy projektowej; udział w zespołach na zasadzie dobrowolności; zespoły interdyscyplinarne.
• Projektowanie jest zarówno nauką jak i sztuką. Jako nauka korzysta z metodologii socjologii i innych nauk o człowieku, określa cele funkcjonalne, stosuje metody matematyczne – jako dziedzina artystyczna wprowadza pomysł formalny i właśnie sztukę, czyli elementy bardzo trudne do zdefiniowania (na tworzenie sztuki nie ma recept).

Motyw Bauhaus widnieje na kolekcjonerskiej monecie 10 euro z 2006 roku^[2].

Nauczyciele Bauhausu

Dyrektorzy Bauhausu[edytuj]

• Walter Gropius w latach 1919–1927
• Hannes Meyer w latach 1927–1930
• Ludwig Mies van der Rohe w latach 1930–1932

Mistrzowie Bauhausu[edytuj]

• Johannes Itten (1888–1967), nauczyciel podstaw rysunku i projektowania, kierownik kursu wstępnego
• László Moholy-Nagy
• Wassily Kandinsky
• Paul Klee
• Lionel Feininger
• Georg Muche
• Josef Albers (1888–1976), nauczał w Bauhausie o kolorach
• Marcel Breuer
• Theo van Doesburg Theo van Doesburg właściwie Christian Küpper (ur. 30 sierpnia 1883 w Utrechcie, zm. 7 marca 1931 w Davos) – holenderski artysta, malarz, pisarz, architekt i teoretyk sztuki. Twórca i przedstawiciel kierunku w sztuce De Stijl, zwolennik i propagator neoplastycyzmu.

Lata 1930-40

Wydarzenia

1930 pierwsze mistrzostwa świata w piłce nożnej rozegrane w Urugwaju wygrali gospodarze turnieju

1 maja 1931- Prezydent Hoover zapala swatał na Empire State Building w Nowym Jorku i do 1973 r był to najwyższy wiezowiec swiata…

1933 Hitler zostaje kanclerzem Rzeszy - i w ciągu dziesięciolecia odbudowuje armię, zrywając z postanowieniami traktatu wersalskiego.

1935 umiera Józef Piłsudski

1936  czarnoskóry Jesse Owens podczas Olimpiady w Berlinie zdobywa 4 złote medale!!!

Katastrofa sterowca Hindenburg w 1937

Faszyzm we Włoszech, narodowy socjalizm w Niemczech, stalinizm w ZSRR, militaryzm w Japonii.

 1923-33 Wielki kryzys w gospodarce światowej.

1936-39  Hiszpańska wojna domowa.

 Otto Hahn, Lise Meitner i Fritz Strassmann odkrywają zjawisko rozszczepienie jądra atomowego.

 Odkrycie Plutona, uznanego za najdalszą planetę Układu Słonecznego.

 W Stanach Zjednoczonych panuje niepodzielnie swing grany przez wielkie big-bandy Benny Goodmana, Duke'a Ellingtona i Counta Basiego (oraz dziesiątki mniejszych zespołów).

Wynalezienie radaru.

 1 września 1939 - wybuch II wojny światowej.

Art déco

 styl w sztuce: architekturze, malarstwie, grafice oraz w architekturze wnętrz, rozpowszechniony w latach 1919–1939. Nazwa wywodzi się od francuskiego art – sztuka i décoratif – dekoracyjny, w rozumieniu jakie język polski łączy z urządzaniem wnętrz (czyli "dekorowaniem"); termin décoratif nie oznacza w tym wypadku "zdobienia".

 Art déco był reakcją na secesję (Art nouveau), wyrazem sprzeciwu wobec - typowego dla sztuki secesyjnej - braku dyscypliny przestrzennej. Już w secesji pojawił się nurt projektowania masowych wyrobów przemysłowych – wzornictwo przemysłowe, ale dopiero w okresie art déco podjęto się bardziej nowoczesnego projektowania, z myślą o funkcji i wpływie przedmiotu na fizyczne i społeczne otoczenie człowieka. Było to działanie świadome, próba stworzenia stylu w sztuce na wzór dawnych stylów, ale wybiegającego w przyszłość i z optymizmem szukającego wyrazu dla nowoczesności świata produkcji taśmowej i rodzących się mass mediów. Sprzeczność polegała na tym, że twórcy art déco przykładali też wielką wagę do perfekcyjnego wykonania przedmiotu użytkowego (np. meble ze złoconego brązu, hebanu, inkrustowane kością słoniową) – nie mogły być więc one tanie, ani dostępne dla szerokiej klienteli.

Art déco charakteryzował się klasycyzującym zgeometryzowaniem i dążeniem do syntetycznego ujmowania form, poszukiwaniem piękna w funkcji przedmiotu użytkowego i jasności przekazu w grafice czy malarstwie. Żywą i jasną kolorystykę odziedziczył po fowizmie. Szczyt popularności przypadał na lata 20. zeszłego stulecia, a Międzynarodowa Wystawa Sztuki Dekoracyjnej i Wzornictwa w Paryżu w roku 1925 zgromadziła najwięcej dzieł sztuki i przedmiotów użytkowych charakterystycznych dla epoki. W latach 30. art déco powoli ustępował na rzecz nowego stylu, Bauhausu, szkoły która stała się pierwszą wyższą uczelnią nowoczesnego projektowania i studiowania sztuk pięknych. Do dnia dzisiejszego pojawiają się dzieła i przedmioty użytkowe nawiązujące do art déco (jak zresztą do wszystkich następnych kierunków w sztuce).

W Polsce w latach 20. działały grupy artystyczne Blok, Praesens, a.r. i spółdzielnia artystyczna Ład. Polski pawilon na Międzynarodowej Wystawie Sztuki Dekoracyjnej w Paryżu 1925 roku wzbudził szerokie zainteresowanie i pokazał oryginalność sztuki kraju, który "odrodził się" po okresie wykreślenia z mapy politycznej Europy.

Art Deco (/ˌɑrt ˈdɛkoʊ/), or deco, is an eclectic artistic and design style that began in Paris in the 1920s[1][2] and flourished internationally throughout the 1930s and into the World War II era.[3] The style influenced all areas of design, including architecture and interior design, industrial design, fashion and jewelry, as well as the visual arts such as painting, graphic arts and film. The term "art deco" was coined in 1966, after an exhibition in Paris, 'Les Années 25' sub-titled Art Deco,[4] celebrating the 1925 Exposition Internationale des Arts Décoratifs et Industriels Modernes (International Exhibition of Modern Decorative and Industrial Arts) that was the culmination of style moderne in Paris. At its best, art deco represented elegance, glamour, functionality,and modernity. Art deco's linear symmetry was a distinct departure from the flowing asymmetrical organic curves of its predecessor style art nouveau; it embraced influences from many different styles of the early twentieth century, including neoclassical, constructivism, cubism, modernism and futurism[5] and drew inspiration from ancient Egyptian and Aztec forms. Although many design movements have political or philosophical beginnings or intentions, art deco was purely decorative.[6]

Art deco experienced a decline in popularity during the late 1930s and early 1940s, but had a resurgence during the 1960s with the first book on the subject by Bevis Hillier in 1968 and later an exhibition organised by him in Minneapolis in 1971. It continued with the popularization of graphic design during the 1980s. Art deco had a profound influence on many later artistic styles, such as Memphis and pop art.

Architectural examples survive in many different locations worldwide, in countries as diverse as China, India, Latvia, Colombia, and the United States. In New York City, the Empire State Building, the Chrysler Building, and Rockefeller Center are among the largest and best-known examples of the style.

History

After the Universal Exposition of 1900, various French artists formed an informal collective known as La Société des artistes décorateurs (the society of decorator artists) Founders included Hector Guimard, Eugène Grasset, Raoul Lachenal, Paul Bellot, Maurice Dufrêne, and Emile Decoeur. These artists greatly influenced the principles of art deco as a whole.

This society's purpose was to demonstrate internationally the evolution of the French decorative arts. They organized the 1925 Exposition Internationale des Arts Décoratifs et Industriels Modernes (International Exposition of Modern Industrial and Decorative Art) in Paris, which would feature French art and business interests.Art Deco movement followed the Art Nouveau era. Many believed that when the Art Deco movement began it was the antithesis of Art Nouveau; this theory is now incorrect. Art Deco is not seen as the direct opposite of Art Nouveau, but as an extension of it, especially in the sense of its ornamentation, craftsmanship, and fine materials The Art Deco era happened during the Third Republic in France which was marked by social stability, industrialization, and the establishment of professional civil service.The terms style moderne and art deco both derive from the exposition's title, though the term art deco was not used much until popularized by art historian Bevis Hillier's 1968 book Art Deco of the 20s and 30s.

During the summer of 1969, Hillier conceived organizing an exhibition named Art Deco at the Minneapolis Institute of Arts, which occurred from July to September 1971. After this event, interest in art deco increased with the publication of his 1971 book The World of Art Deco, a record of the exhibition.

The structure of art deco is based on mathematical geometric shapes. It was widely considered to be an eclectic form of elegant and stylish modernism, being influenced by a variety of sources. Archaeological excavations and the ability to travel during this time influenced artists and designers, integrating several elements from countries which were not their own. Among them were historical styles such as Greco-Roman Classicism, as well as the art of Babylon, Assyria, Ancient Egypt, Aztec Mexico, and Africa

Much of this could be attributed to a popular interest in archaeology during the 1920s (e.g., the tomb of Tutankhamun, Pompeii, Troy, etc.). Art deco also used Machine Age and streamline technologies  such as modern aviation, electric lighting, radio, ocean liners and skyscrapers for inspiration. Streamline Moderne was the final interwar-period development, which most thoroughly manifests technology and has been rated by some commentators as a separate architectural style.

Art-deco design influences were expressed in the crystalline and faceted forms of decorative Cubism and Futurism. Other popular themes of art deco were trapezoidal, zigzagged, geometric, and jumbled shapes, which can be seen in many early works. Two great examples of these themes and styles are in Detroit, Michigan: the Fisher Building and the Guardian Building.

Attributes

Art deco was an ornamental style, and its lavishness is attributed to reaction to the forced austerity imposed by World War I.[citation needed] It was suitable for modern contexts, including the Golden Gate Bridge, interiors of cinema theaters (a prime example being the Paramount Theater in Oakland, California) and ocean liners such as the Île de France, Queen Mary, and Normandie. Art deco was used extensively in the United States for railway stations during the 1930s,[23] designed to represent the modernity and efficiency of railway trains. Around the world, a number of amusement parks were constructed with inter-war art-deco architecture, of which surviving examples include Playland (New York) and Luna Park Sydney.[24]

Art deco used many distinctive styles, but one of the most significant of its features was its dependence upon a range of ornaments and motifs.

The style is said to have represented the cultural politics of its time, with eclecticism having been one of its defining features. In the words of F. Scott Fitzgerald, the distinctive style of art deco was developed by 'all the nervous energy stored up and unexpended in the War'. Art deco has been influenced partly by styles such as Cubism, Russian Constructivism and Italian Futurism, which are all evident in art deco decorative arts.

 Materials and design

Art deco is characterized by use of materials such as aluminium, stainless steel, lacquer, Bakelite, chrome and inlaid wood, specifically Ebony.Exotic materials such as sharkskin (shagreen), and zebra skin were also evident.The use of stepped forms and geometric curves (unlike the sinuous, natural curves of Art Nouveau),[ chevron patterns, ziggurat-shapes, fountains, and the sunburst motif are typical of art deco. Some of these motifs were ubiquitous – for example, sunburst motifs were used in such varied contexts as women's shoes, radiator grilles, radio and clock faces, the auditorium of the Radio City Music Hall, and the spire of the Chrysler Building.

Sztuka wynaturzona (niem. Entartete Kunst) – termin używany przez nazistów dla określenia sztuki innej niż oficjalna sztuka nazistowskich Niemiec i niezgodnej z nazistowską ideologią.

Oficjalna sztuka III Rzeszy opierała się na romantycznym realizmie, a jej celem było głoszenie chwały rasy panów i potęgi Niemiec. Była ona „czysta rasowo” i tworzona przez „czystych rasowo” twórców w odróżnieniu od „sztuki wynaturzonej” tworzonej przez artystów „podrzędnych rasowo”. Sztuka III Rzeszy miała prezentować klasyczne wzorce piękna, a nie obrazy „zniekształcone i zdeformowane”.

W praktyce określenie „sztuka wynaturzona” odnosiło się przede wszystkim do głównych nurtów ówczesnej sztuki nowoczesnej.

Po atakach słownych nastąpiły czyny. 30 października 1936 zamknięto dział sztuki współczesnej Starej Galerii Narodowej w Berlinie. Rozporządzeniem z 30 czerwca 1937 upoważniono nowego prezesa Izby Kultury Rzeszy, Adolfa Zieglera, do „wyboru i zabezpieczenia dzieł niemieckiej sztuki wynaturzonej w dziedzinie malarstwa i rzeźby od roku 1910, będących w posiadaniu Rzeszy, Krajów lub należących do mienia komunalnego, w celu organizacji wystawy”. Ofiarą akcji padło ponad 16 tysięcy dzieł sztuki, które zostały sprzedane za granicą, często po zaniżonych cenach, lub zniszczone.

W Monachium od 19 lipca do 30 listopada 1937 odbyła się wielka Wystawa sztuki zdegenerowanej, na której zgromadzono około 650 obrazów skonfiskowanych z kolekcji prywatnych i najważniejszych muzeów Niemiec. Wystawę zwiedziło ponad 2 miliony widzów.

Kierunki w sztuce oznaczone jako „zdegenerowane”

 dadaizm

 kubizm

 ekspresjonizm

 fowizm

 impresjonizm

 surrealizm