V KONCERT FORTEPIANOWY ES-DUR OP. 73 Ludwika van Beethovena należy do najwspanialszych dzieł skomponowanych w tej formie. Muzyka ujęta jeszcze w karby klasycznej konstrukcji, wyraża już romantyczne idee. Patos, heroizm, dramatyzm - z jednej strony, a liryzm i mistyczne skupienie

- z drugiej, to cechy dzieła Beethovena.

Trzy klasycznie zbudowane części, składające się na całość utworu mają swoje charakterystyczne rysy. Pierwsza,ALLEGRO - najbardziej bodaj symfoniczna-wprowadza słuchacza w świat muzyki bohaterskiej, pełnej jednak spięć i konfliktów, wywołanych „walką" dwóch tematów, a także przeciwstawieniem fortepianu orkiestrze. Część następna-ADAGIO UN POCO MOSSO

- przynosi odprężenie. Pojawia się nastrój uniesienia i spokoju wyrażony liryczną melodią. Część ta bezpośrednio prowadzi do ostatniego ogniwa Koncertu: RONDA. W nim to znajdują rozwiązanie wszystkie konflikty, które tworzyły dramat pierwszej części.

„Całość Koncertu -- jak trafnie stwierdza Bohdan Pociej - przedstawia sobą drogę dramatu optymistycznego, zmierzającego właśnie do pogodnego i szczęśliwego zakończenia - finału, jako pełnej apoteozy życia".

Koncert fortepianowy Es-dur op. 73 napisany został przez Beethovena w 1809 roku. W listopadzie roku następnego w Lipskim Gewandhausie odbyło się jego prawykonanie. Partię solowego fortepianu grał Friedrich Schneider.

Dzieło Beethovena utrwalone na niniejszej płycie nagrane zostało podczas koncertu publicznego w Filharmonii Narodowej, 18 czerwca 1976 roku. Dwaj wybitni muzycy: pian/sta Eugene Istomin i dyrygent Jerzy Semkow zarejestrowali więc interpretację naszych czasów, stanowiącą odbicie współczesnej estetyki wykonawczej.

Światowej sławy pianista amerykański Eugene Istomin urodził się 25 listopada 1925 roku w Nowym Jorku w rodzinie muzyków-śpiewaków, emigrantów rosyjskich. Jako pianista debiutował w 18 roku życia, grając II Koncert fortepianowy f-moll op. 21 Fryderyka Chopina. W tym samym 1943 roku potwierdził swe wyjątkowe zdolności pianistyczne zdobywając l nagrodę na Konkursie im. Leventritta. W kilka dni po tym sukcesie wraz z Nowojorską Orkiestrą Filharmoniczną prowadzoną przez Artura Rodzińskiego wykonałII Koncert fortepianowy B-dur op. 83 Brahmsa wzbudzając podziw krytyki i entuzjazm słuchaczy.

Od tego momentu rozpoczyna się wspaniała kariera artystyczna Eugene Istomina. Wkrótce otrzymuje propozycje koncertowe w największych ośrodkach muzycznych Stanów Zjednoczonych i występuje z tak sławnymi dyrygentami, jak: Fritz Reiner, Charles Munch, Bruno Walter oraz Eugene Ormandy.

Istotnym faktem, który wpłynął na dalsze losy Eugene Istomina było zaproszenie go w 1950 roku do udziału w Festiwalu Pablo Casalsa w Prades. Istomin zabłysnął tam znakomitą interpretacją utworów J. S. Bacha, ujawnił też zdolności do kameralnego muzykowania. W Prades poznał najwybitniejszych muzyków tamtego okresu, a ze skrzypkiem Isaakiem Sternem i wiolonczelistą Leonardem Rosę związał się silnymi więzami przyjaźni, które doprowadziły do powstania Tria: Istomin-Stern-Rose.

Międzynarodową sławę Eugene Istomin zawdzięcza swym nieprzeciętnym zdolnościom muzycznym. Jego talent, ukształtowany przez tak wybitnych muzyków, jak: Mieczysław Horszowski i Rudolf Serkin, rozwinięty później w toku wytężonej pracy musiał zaowocować. Każdy koncert pianisty przynosił mu nowe sukcesy. Osiągał je nie dzięki popisom wirtuozowskim, a dzięki umiejętności wnikania w interpretowaną muzykę. . .

Stanisław Dybowski